Yabancı Çalışma İzni Çalışma İzinleri ve Türleri Hakkında Genel Bilgi

Yabancılar İçin Çalışma İzni Nasıl Alınır          

Türkiye’de yabancılar ancak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından ( ÇSGB ) alınan çalışma izinleri ile çalışabilirler. Bazı istisnai hallerde ve belirli kriterleri sağlamak şartıyla, Serbest Bölgelerde görev yapacak yabancılara Ekonomi Bakanlığı, Üniversitelerde çalışacak akademisyenlere YÖK tarafından çalışma izni verilebilir

Türkiye’de çalışmak isteyen yabancılar ancak işyeri veya işletme üzerinden, bir işveren aracılığıyla çalışma başvurusu yapabilirler. İşveren olmadan kendisinin herhangi bir iş yerinde çalışmasını sağlayacak izin sistemi ülkemizde mevcut değildir.

Türkiye’de çalışmak isteyen yabancılar bir işveren aracılığıyla, yurtiçinden çalışma izni yada  yurtdışından çalışma izni ve çalışma vizesi başvurusu yapabilirler.

Yurt içinden yapılan başvurular

Türkiye de ikamet eden yabancılar, öğrenim amacı dışında en az altı ay süreli geçerli ikamet izni olanlar, çalışmak üzere anlaştıkları işveren aracılığıyla çalışma izni ya da çalışma izni uzatma başvurusu yapabilirler.

En az altı ay süreli geçerli ikamet izni bulunan yabancıyı çalıştırmak isteyen işveren, çalıştırmak üzere anlaştığı kişi için, ikamet tezkeresi süresi içinde, e-Devlet kapısı (www.turkiye.gov.tr) üzerinden online olarak çalışma izin başvurusu yapar. Başvuru tamamlandıktan sonra formun çıktısı alınarak işveren yetkilisi ve çalışmak isteyen yabancı kişi tarafından imzalanır. Yabancı kişiye imzalatılması mümkün değilse, her iki tarafın ıslak imzalarının bulunduğu iş sözleşmesinin ibrazı yeterli olur.

Başvuru formunun ve gerekli diğer belgelerin (İstenilen belgelerin listesini ÇSGB’nın www.csgb.gov.tr internet sitesinde öğrenebilirsiniz.) online başvurunun tamamlanmasından sonra, en fazla altı iş günü içinde ÇSGB’na ulaştırılması gerekir.

Çalışma izninin alınmasını müteakip, işveren tarafından yabancı şahsın sigortalı giriş kaydının yapılması, işverenin ilgili Sosyal Güvenlik Kurumu İl Müdürlüğüne başvurarak iş yeri kaydını yaptırması ve yabancı kişinin sigortalılığını başlatması gerekir

Yurtdışından Yapılan Başvurular

Yurtdışından, ülkemizde çalışmak için başvuru yapan yabancılar, ülkelerindeki Türkiye Cumhuriyeti temsilciliğine başvurabilirler. İş sözleşmelerini, Türkiye’deki işveren tarafından düzenlenen davet mektubunu ve gerekli diğer belgeleri ülkelerindeki dış temsilciliğimize sunarak, çalışma izni ve çalışma vizesi talep edebilirler.

Başvurunun kabulü halinde, Türkiye Cumhuriyeti temsilciliğince verilecek referans numarası, Türkiye de bulunan işverene ulaştırılarak, işveren tarafından e-Devlet kapısı (www.turkiye.gov.tr) üzerinden online olarak çalışma izin başvurusu yapması sağlanır. Başvuru tamamlandıktan sonra formun çıktısı alınarak işveren yetkilisi ve çalışmak isteyen yabancı kişi tarafından imzalanır. Şayet izni talep eden yabancıya başvuru formunun imzalatılması mümkün değilse, her iki tarafın ıslak imzalarının bulunduğu iş sözleşmesinin ibrazı yeterli olacaktır. Başvuru formu ve işverenin hazırladığı başvuru dilekçesi, başvuruyu takip eden on gün(10) içinde ÇSGB’na ulaştırılmalıdır.  Süre aşılırsa tüm işlemler, yeni baştan prosedüre uygun olarak tekrarlanır

Çalışma izin talebi kabul edilen yabancılar, ön başvuru yaptıkları ülkelerindeki Türkiye temsilciliğine müracaat ederek, çalışma izni ve vizesi için gerekli harç miktarlarını yatırmaları gerekir. Söz konusu harçları yatırmadan Türkiye’ye giriş yapan yabancıların çalışma izinlerinin geçerliliği olmadığını bilmeleri gerekir.

Çalışma izni ile Türkiye ye gelen yabancılar, ülkeye girişlerini müteakip sigortalı giriş kaydını yaptırmaları gerekir. Bunun için işveren, ilgili Sosyal Güvenlik Kurumu İl Müdürlüğüne başvurarak iş yeri kaydını yapar ve çalışacak kişinin sigortalılığını başlatır.

Süreli Çalışma İzni

6735 sayılı Uluslararası iş gücü kanununun 10’uncu maddesine göre Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca olumlu değerlendirilen taleplere, belirli bir işte çalışmak kaydıyla, ilk başvurularda en fazla bir yıl çalışma izni verilir. Bir yıllık kanuni çalışma döneminden sonra, talep edilen çalışma izni uzatma başvurusu eğer kabul edilirse, aynı işverene bağlı olarak, ilk uzatma başvurusunda en fazla iki yıl, sonraki uzatma taleplerinde ise en fazla üç yıla kadar çalışma izni verilir.

Çalışma İzni uzatma başvurusu, mevcut çalışma izninin bitmesine altmış gün kala yapılması gerekir. Eğer farklı işveren yanında çalışmak için başvuru yapılacaksa, ilk başvuru yapıyor gibi mevzuata uygun olarak işlemler tamamlanır.

Süresiz çalışma izni

Türkiye’de uzun dönem ikamet izni veya en az sekiz yıl kanuni çalışma izni olan yabancılar süresiz çalışma izni alabilirler. Süresiz çalışma izni alan yabancılar seçme ve seçilme, kamu görevine girme ve askerlik hizmeti haricindeki, Türk vatandaşlarına tanınan genel haklardan faydalanırlar.

Bağımsız çalışma izni

Profesyonel meslek sahibi yabancılara, gerekli özel şartların sağlanması halinde, süreli olarak verilen bir izindir. Yabancının eğitim düzeyi, mesleki deneyimi, bilim ve teknolojiye katkısı, Türkiye’deki faaliyetlerinin ya da yatırımlarının ülke ekonomisine faydası, şirket ortağı ise sermaye payı gibi hususlar iznin verilmesinde önemli hususlardır.

Turkuaz Kart

Nitelikli iş gücüne sahip yabancılara, süresiz çalışma ve kalma sağlayacak bir uygulamadır. Yabancının eğitim düzeyi, mesleki deneyimi, bilim ve teknolojiye katkısı, Türkiye’deki faaliyetlerinin ya da yatırımlarının ülke ekonomisine ve istihdama faydası, kartın verilmesinde göz önünde bulundurulan önemli hususlardır.

Turkuaz kart sahibi yabancılar, bu kartı göstererek eşine ve bakmakla yükümlü oldukları çocuklarına ikamet izni yerine geçen belge alabilirler.